İnsan beyninin inkişafı və dəyişməsi ömür boyu eyni sürətlə davam etmir. Yeni araşdırmaya görə, beyində xüsusilə iki dövr böyük dəyişikliklərlə seçilir: təxminən 24 yaş və 60 yaş ətrafı.
XeberPlus.com xəbər verir ki, alimlər körpəlik dövründən 97 yaşa qədər insanların beyin hüceyrələrini araşdıraraq beynin həyat boyunca necə dəyişdiyini öyrəniblər.
Tədqiqatçılar qərarvermə, yaddaş və düşünmə proseslərində mühüm rol oynayan prefrontal korteks bölgəsində 1,3 milyondan çox beyin hüceyrəsini molekulyar səviyyədə analiz ediblər.
Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, uşaqlıq və yeniyetməlik dövründə beyin hüceyrələri sürətlə dəyişir, yeni əlaqələr qurur. Təxminən 24 yaşdan sonra bu dəyişikliklərin sürəti azalır və beyin daha sabit mərhələyə keçir.
İkinci böyük dəyişiklik isə 60 yaşdan sonra başlayır. Bu dövrdə beynin qorunması və bərpasında iştirak edən hüceyrələrin fəaliyyəti artır. Alimlər hesab edir ki, bu mərhələ yaşlanma ilə bağlı bioloji proseslərin daha çox hiss olunduğu dövrdür.
Araşdırmada beynin gündəlik ritmləri də araşdırılıb. Gənc və orta yaşlı insanlarda yaddaş və planlaşdırma ilə bağlı sinir hüceyrələrinin 24 saatlıq bioloji ritmə daha güclü bağlı olduğu müəyyən edilib. 60 yaşdan sonra isə bu ritmlərin zəiflədiyi müşahidə olunub.
Alimlərin fikrincə, bu cür geniş beyin xəritələri gələcəkdə Alzheimer, Parkinson və digər nevroloji xəstəliklərin yaranma səbəblərini daha yaxşı anlamağa və yeni müalicə üsullarının hazırlanmasına kömək edə bilər.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, insan beyni daim dəyişən mürəkkəb bir sistemdir və onun müxtəlif yaş dövrlərində necə işlədiyini öyrənmək gələcəyin tibbi araşdırmaları üçün böyük əhəmiyyət daşıyır.








