Üzeyir Hacıbəyli 18 sentyabr 1885-ci ildə Azərbaycanın Ağcabədi rayonunun Şuşa qəzasına daxil olan Ağcabədi kəndində anadan olub. Onun uşaqlıq və gənclik illərinin Qarabağın zəngin musiqi mühiti ilə bağlı olması gələcək yaradıcılığının formalaşmasında mühüm rol oynayıb.
Üzeyir Hacıbəylinin musiqiyə marağı hələ gənc yaşlarından başlayıb. O, ilk təhsilini Qori Müəllimlər Seminariyasında alıb. Seminariyada oxuduğu illərdə Avropa musiqisi ilə tanış olub, eyni zamanda Azərbaycan xalq musiqisinin zəngin ənənələrini dərindən öyrənib.
Bəstəkarın yaradıcılığının ən böyük hadisəsi 1908-ci ildə Azərbaycan milli musiqi tarixində yeni bir mərhələ yaradan “Leyli və Məcnun” operasını yazması olub. Bu əsər müsəlman Şərqində ilk opera nümunəsi kimi tarixə düşüb və Üzeyir Hacıbəylini dünya musiqi tarixində xüsusi yerə sahib sənətkara çevirib.
Üzeyir Hacıbəyli Azərbaycan professional musiqisinin banisi olmaqla yanaşı, bəstəkar, musiqişünas, yazıçı, publisist və pedaqoq kimi də fəaliyyət göstərib. O, “Koroğlu” operası, “Arşın mal alan”, “O olmasın, bu olsun” kimi ölməz əsərlərin müəllifidir.
Sənətkar Azərbaycan musiqisində milli melodiyalarla Avropa klassik musiqi ənənələrini birləşdirərək yeni bir istiqamət yaradıb. Onun əsərləri Azərbaycan xalqının mədəni irsinin ən qiymətli nümunələri sırasında yer alır.
Üzeyir Hacıbəyli eyni zamanda Azərbaycan musiqi təhsilinin inkişafında mühüm rol oynayıb. O, gənc musiqiçilərin yetişməsinə böyük töhfə verib, musiqişünaslıq sahəsində elmi əsərlər yazıb.
Bəstəkarın yaradıcılığında muğam sənəti xüsusi yer tutub. O, xalq musiqisinin xüsusiyyətlərini qoruyaraq onları professional bəstəkarlıq məktəbinə uyğun şəkildə inkişaf etdirib.
Üzeyir Hacıbəyli Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himninin musiqisinin müəllifidir. Onun adı milli dövlətçilik və mədəniyyət tarixində xüsusi hörmətlə çəkilir.
Sənətkar Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin inkişafındakı xidmətlərinə görə müxtəlif yüksək mükafatlara layiq görülüb. 1945-ci ildə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının yaradıcılarından biri olub.
Üzeyir Hacıbəyli 23 noyabr 1948-ci ildə Bakıda, 63 yaşında dünyasını dəyişib. Onun zəngin irsi bu gün də Azərbaycan musiqisinin əsas dayaqlarından biri olaraq yaşayır.
Hər il 18 sentyabr – Üzeyir Hacıbəylinin doğum günü Azərbaycanda Milli Musiqi Günü kimi qeyd olunur. Dahi bəstəkarın əsərləri illər keçsə də, öz sənət dəyərini qoruyaraq yeni nəsillər tərəfindən sevilərək dinlənilir.
